Пәнҗешәмбе, 14 Май 2015 11:01

Көн тәртибендә – әдәби тәрҗемә мәсьәләсе

Rate this item
(0 votes)

     13 майда проза остаханәсенең чираттагы утырышы үткәрелде. Ул милли әдәбиятыбызны төрле телләргә тәрҗемә итү мәсьәләсенә багышланган иде. Утырышны остаханә җитәкчесе, язучы Нәбирә Гыйматдинова алып барды.

 

      Соңгы елларда рус, инглиз, төрек телләренә шактый гына әсәрләр тәрҗемә ителде. Ләкин мең еллык тарихы булган, бай татар әдәбияты өчен моны җитәрлек дип әйтеп булмый. Кайчандыр төрки халыклар әдәбиятын әйдәп барган булсак, бүген без тугандаш халыклар арасында да үзебезне тиешенчә күрсәтә алмыйбыз. Бу югары дәрәҗәдәге тәрҗемә булмаудан да килә. Дөресен әйткәндә бу әдәби мәсьәлә генә түгел, ул сәяси өлкәгә дә, татар халкын бөтен дөньяга таныту мәсьәләсенә дә кайтып кала. Шуңа күрәме, язучы Вахит Имамов беренче чиратта тарихи проза әсәрләрен тәрҗемә итәргә кирәк дигән тәкъдим белән чыкты. Татар халкының чын тарихын, борынгыдан килгән мәдәниятен, халык рухын башкаларга җиткерүдә бу ышанычлы юл булыр иде. Икенче яктан караганда, без Гёте аркылы немец халкын, Гамзатов аркылы дагестанлыларны аңлыйбыз. Чын шигърият бу йөкне үз өстенә алып, арадашчы була ала икән. Монысы инде шагыйрь Зиннур Мансуров фикере.

      Тәрҗемәчеләр Гәүһәр Хәсәнова, Мансур Гыйлаҗев, Наил Ишмөхәммәтов бу проблемаларга үз тәҗрибәләре аркылы якын килделәр. Алар фикеренчә, тәрҗемә эшен үзәкләштерүче даими комиссия эшләргә тиеш, әдәби тәрҗемәгә дәүләт күләмендәге программалар аркылы якын килергә, тиешенчә матди ярдәм күрсәтергә, халык рухын аңлаучы үз тәрҗемәче-әдипләребезне үстерергә кирәк.

       Язучы Әхәт Мушинский язучыларның Пен-клуб тәҗрибәсе белән уртаклашты. Соңгы вакытта инглиз теленә кызыклы гына әсәрләр тәрҗемә ителгән. “Казанский альманах” журналын Европа илләре һәм Америка Кушма Штатлары китапханәләре дә яздырып ала.

       Чыгыш ясаган әдипләребез Тәлгат Галиуллин, Вакыйф Нуриев, Рәфкат Кәрами, Газинур Морат тәрҗемә мәсьәләсенең бик вакытлы күтәрелүе, бүгенге әдәби тормышыбыздагы кичекмәстән хәл ителәсе проблемаларның берсе булуын ассызыкладылар.

      Проза остаханәсе 14 майда булачак Язучылар берлеге идарәсенә берничә тәкъдим кертте: тәрҗемә эше буенча аерым комиссия төзү  һәм республиканың Г.Державин исемендәге премиясенә кандидат күрсәтү. Бертавыштан ул бүләккә тәрҗемәче, язучы-галим Гәүһәр Хәсәнова кандидатурасы күрсәтелде. Утырышта Язучылар берлеге рәисе урынбасары Рәмис Аймәт катнашты һәм чыгыш ясады.

Read 1718 times Last modified on Дүшәмбе, 18 Май 2015 12:02
Союз писателей РТ